انجمن مهندسی سازه ایران مهندسی سازه و ساخت 2476-3977 مقالات آماده انتشار 2026 06 11 Investigating the Relationship between Number and Skill Level of Construction Workers and Their Safety Performance بررسی ارتباط بین تعداد و سطح مهارت با عملکرد ایمنی کارگران ساختمانی 245314 10.22065/jsce.2026.577077.3928 FA ابراهیم قیاسوند استادیار گروه آموزشی عمران، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران 0000-0002-7956-2529 سید مصطفی مشیری اصطهبانی دانشجوی کارشناسی ارشد عمران، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران Journal Article 2026 02 22 The construction industry is recognized as one of the most hazardous sectors, necessitating a deeper understanding of cognitive and individual factors influencing workers' safety performance. This study investigated the relationship between the number and level of job skills with hazard identification and safety risk perception among construction workers. The research was conducted on 162 workers employed in construction projects in Shiraz, Mashhad, and Tehran during fall 2024. Demographic data, number of specialties, and skill levels were collected using a researcher-developed questionnaire (Cronbach's alpha = 0.88). Hazard identification was assessed using real workplace images, and safety risk perception was evaluated using Tixier et al.'s standard instrument. Findings revealed that 74.7% of workers were single-skilled and 87% had received no safety training. While age, marital status, and nationality showed no significant relationship with skill level, education demonstrated a direct significant relationship (p = 0.003). Safety training significantly impacted both hazard identification and risk perception (p = 0.000). Age showed no significant relationship with safety variables, whereas education demonstrated significant relationships with both. Positive correlations were observed between number of skills and hazard identification (r = 0.549, p = 0.000) and risk perception (r = 0.444, p = 0.000). Similarly, significant correlations were found between skill level and hazard identification (r = 0.387, p = 0.000) and risk perception (r = 0.258, p = 0.001). The Sobel test confirmed the mediating role of hazard identification in the relationship between number of specialties and risk perception (z = 2.811). It is concluded that multi-skilled workers with higher skill levels possess greater ability to identify hazards and perceive safety risks, with hazard identification serving as a mechanism linking increased skill variety to improved safety risk perception. صنعت ساخت‌وساز همواره به‌عنوان یکی از پرمخاطره‌ترین بخش‌های اقتصادی شناخته می‌شود و بهبود عملکرد ایمنی کارگران نیازمند شناخت عمیق‌تر عوامل شناختی و فردی مؤثر بر آن است. پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط بین تعداد و سطح مهارت‌های شغلی با عملکرد شناسایی خطر و درک ریسک ایمنی در کارگران ساختمانی انجام شد. این مطالعه بر روی ۱۶۲ کارگر شاغل در پروژه‌های ساختمانی شیراز، مشهد و تهران در پاییز ۱۴۰۳ اجرا گردید. داده‌های جمعیت‌شناختی، تعداد تخصص‌ها و سطح مهارت کارگران (با پرسش‌نامه محقق‌ساخته دارای آلفای کرونباخ ۸۸/۰) گردآوری شد. توانایی تشخیص خطر با استفاده از تصاویر واقعی محیط کار و درک ریسک ایمنی با ابزار استاندارد Tixier و همکاران ارزیابی گردید. یافته‌ها نشان داد 7/74 درصد کارگران تک‌مهارته و ۸۷ درصد فاقد آموزش ایمنی بودند. بین سن، تأهل و ملیت با مهارت رابطه معناداری یافت نشد، اما تحصیلات با مهارت رابطه مستقیم داشت (003/0=p). آموزش ایمنی تأثیر معناداری بر تشخیص خطر و درک ریسک داشت (000/0=p). سن با متغیرهای ایمنی رابطه نداشت، اما تحصیلات با هر دو رابطه معنادار نشان داد. همبستگی مثبت و معناداری بین تعداد مهارت با تشخیص خطر (549/0 = r) و درک ریسک ایمنی (444/0 = r) و نیز بین سطح مهارت با تشخیص خطر (387/0 = r) و درک ریسک ایمنی (258/0 = r) مشاهده شد. آزمون سوبل نیز نقش میانجی‌گر تشخیص خطر را در رابطه بین تعداد تخصص و درک ریسک تأیید کرد (811/2 = z). نتیجه آنکه کارگران چندمهارته با سطح مهارت بالاتر، توانایی بیشتری در تشخیص خطرات و درک ریسک‌های ایمنی دارند و تشخیص خطر به‌عنوان مکانیسمی عمل می‌کند که افزایش تعداد مهارت‌ها را به بهبود درک ریسک ایمنی پیوند می‌دهد.